« سلام به روی ماهتون! | Main | دکتر مارتین لوتر کینگ، جونیور »

کمیته های حقیقت یاب(1)

یکی ازکلاس هایی که من پارسال در دانشگاه برداشته بودم، راجع به کمیته های حقیقت یاب بود که در آمریکای لاتین در دهۀ 80 و 90 به وجود آمدند. خیلی کلاس جالبی بود. البته بعضی از جلسات آن که راجع به جنایت ها و روش های شکنجه در پی کودتاهای کشورهایی مثل شیلی و آرژانتین بود، من را به شدت منقلب و غمگین می کرد. خیلی وقت ها من را به یاد داستان های سیاسی تاریخی و معاصر ایران خودمان می انداخت.

من و استاد این کلاس که کلی با هم دوست شده بودیم، گاهی می رفتیم به رستوران و برای یکی دو ساعتی راجع به شباهت ها و تفاوت های ایران با کشورهای آمریکای لاتین حرف می زدیم. کار به جایی رسیده بود که من یک شب خواب دیدم که یک کمیتۀ حقیقت یاب ملی در ایران به وجود آمده! طفلکی آزاده، خل شده بود!

خصوصیت مهم کمیته های حقیقت یاب، به نظر من این است که هم از کینه ورزی و انتقام جویی جلوگیری می کنند و هم می کوشند تا از نقض بیشتر حقوق بشرو ادامۀ خشونت ورزی پیشگیری کنند.

من امشب تعریفی کوتاه از این کمیته ها از متن انگلیسی "موسسۀ صلح آمریکا" را ترجمه کردم و در چند روز آینده شرح کوتاهی از چگونگی تاسیس و طرز کار آنها در کشورهای مختلف را ترجمه می کنم.

در ضمن شرح انگلیسی این کمیته ها را می توانید در قسمت انگلیسی وبلاگ مامانم پیدا کنید.


کمیته های حقیفت یاب

پیشینه:

کمیته های حقیقت یاب معمولا برای تحقیق و تهیه گزارش دربارۀ مسایل مربوط به نقض حقوق بشر در یک مقطع زمانی و کشور مشخص و یا در رابطه با یک رویداد خاص تشکیل می شوند. این کمیته ها به قربانیان و نزدیکانشان مجال می دهند تا در فضایی رسمی با مجریان نقض حقوق بشربه بحث و گفتگو بنشینند. در بیشتر موارد کمیته های حقیقت یاب همچنین وظیفه دارند تا با ارایه نظرات پیشنهادی از نقض حقوق بشر در آینده جلوگیری کنند. این قبیل کمیته ها توسط مقامات سطح بالا پایه ریزی و از سوی دولت ها، سازمان های بین المللی و یا هردو حمایت می شوند.

کمیته های حقیقت یاب تنها برای مدت محدودی تشکیل می شوند و اختیارات مشخصی دارند. این کمیته ها دارای نظم سازمانی هستند و روند اداری خاصی دارند. هدف از تشکیل چنین کمیته هایی، تهیه وانتشار گزارشی کامل که دربرگیرندۀ نتایج به دست آمده از تحقیقات است می باشد و دراین گزارش نظرات پیشنهادی لحاظ می شود. کمیته های حقیقت یاب، در واقح به امید خاتمه دادن به موارد نقض حقوق بشر و بازگویی رویدادهای خشونت آمیز در گذشته، تشکیل می شوند. همچنین آشتی ملی ، تقویت یک نظم سیاسی جدید و یا ترویج سیاست های خردمندانۀ جدید از جمله دیگر اهداف این کمیته ها است.

در بعضی موارد کمیته های کوچکتری برای تحقیق در مورد جزییات رویدادهای مختلف که در مدت زمان بسیار محدود، در مکانی خاص و با دخالت و درگیری افرادی معین اتفاق افتاده است، تشکیل می شوند. طرز کار و اهداف این کمیته ها شباهت های بسیاری به کمیته های حقیقت یاب دارد. به جز کمیته های تحقیق، چندین تفحص سازمان یافتۀ غیر دولتی مربوط به مسایل حقوق بشر، در دوران انتقالی حکومت ها ،نقش مشابهی با کمیته های حقیقت یاب بر عهده داشته اند.

Post a comment